Art. 429 Kodeksu cywilnego
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
Brzmienie przepisu
Art. 429. Kto powierza wykonanie czynności drugiemu, ten jest odpowiedzialny za szkodę wyrządzoną przez sprawcę przy wykonywaniu powierzonej mu czynności, chyba że nie ponosi winy w wyborze albo że wykonanie czynności powierzył osobie, przedsiębiorstwu lub zakładowi, które w zakresie swej działalności zawodowej trudnią się wykonywaniem takich czynności.
Źródło brzmienia: tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 795.
Brzmienie obowiązuje od 17 czerwca 2026.
W bazie mamy 11 historycznych brzmień tego artykułu, najstarsze od 23 stycznia 2014.
Co wynika z przepisu
Kto powierza komuś wykonanie czynności, odpowiada za szkodę, którą ta osoba wyrządzi przy wykonywaniu powierzonej czynności. Przepis zakłada tę odpowiedzialność z góry i dopiero powierzający może się z niej zwolnić.
Zwolnienie jest możliwe na dwa sposoby. Powierzający wykazuje, że nie ponosi winy w wyborze, czyli że wykonawcę dobrał starannie. Albo wykazuje, że powierzył czynność osobie, przedsiębiorstwu lub zakładowi, które w zakresie swojej działalności zawodowej trudnią się wykonywaniem takich czynności.
Przepis obejmuje szkodę wyrządzoną przy wykonywaniu powierzonej czynności. Związek między zleconym zadaniem a szkodą jest więc warunkiem tej odpowiedzialności.
Czy zlecenie pracy profesjonalnej firmie zwalnia z odpowiedzialności z art. 429?
Tak, jeżeli firma w zakresie swojej działalności zawodowej trudni się wykonywaniem takich czynności. Przepis wymienia to jako samodzielną przesłankę zwolnienia, obok braku winy w wyborze.
Kto musi wykazać winę w wyborze?
Przepis przyjmuje odpowiedzialność powierzającego, chyba że wykaże on brak winy w wyborze. Ciężar wykazania staranności przy doborze wykonawcy spoczywa więc na powierzającym.
Szerzej o tym przepisie: Wina w wyborze, zagadnienia szczegółowe .
Objaśnienie przygotował zespół HWW na podstawie brzmienia przepisu. Opisuje regułę ogólną i nie zastępuje porady w konkretnej sprawie.
Orzeczenia powołujące ten przepis
W bazie HWW mamy 83 orzeczeń, które powołują art. 429. Poniżej 15 najnowszych.
-
Powodowie żądali zadośćuczynienia i odszkodowania za wycięcie drzew na ich nieruchomości, co Gmina zakwestionowała w apelacji. Sąd oddalił część roszczeń o zadośćuczynienie, uznając, że gmina nie wykazała braku winy w wyborze wykonawcy czynności, co stanowiło podstawę odpowiedzialności z art. 429 kodeksu cywilnego.
-
Powódka złożyła pozew o naprawienie szkody przeciwko spółce, która powierzyła sprzątanie obiektu handlowego profesjonalnemu podmiotowi. Pozwany powoływał się na art. 429 kodeksu cywilnego, twierdząc, że brak winy w wyborze wykonawcy zwalnia go z odpowiedzialności za wypadek powódki. Sąd oddalił apelację i utrzymał w mocy wyrok zasądzający odszkodowanie, uznając, że powierzenie czynności przedsiębiorstwu świadczącemu usługi sprzątania nie zwalnia automatycznie z odpowiedzialności, jeżeli nie zostanie wykazany brak winy w wyborze.
-
Powód dochodził odszkodowania za doznane obrażenia w centrum handlowym, wskazując na odpowiedzialność pozwanego zarządcy. Sąd oddalił powództwo, stwierdzając, że powód nie wykazał, iż pozwany powierzył usługi ochrony osobie trzeciej, co jest warunkiem zastosowania art. 429 k.c. w zakresie odpowiedzialności za czyny osób, którym powierza się wykonanie czynności.
- III Ca 1916/20 Sąd Okręgowy w Łodzi 28 marca 2022
Powódka dochodziła odszkodowania za szkodę powstałą w wyniku wypadku, jednak Sąd Okręgowy uchylił wyrok oddalający powództwo, stwierdzając niewłaściwe zastosowanie art. 429 kodeksu cywilnego. Sąd uznał, że pozwany nie zwolnił się od odpowiedzialności, gdyż nie udowodnił braku winy w wyborze osoby, której powierzono wykonanie czynności, nie zweryfikowawszy jej uprawnień. Orzeczenie opiera się na zasadzie, że zwolnienie z odpowiedzialności wymaga wykazania starannego doboru wykonawcy, co w tym przypadku nie nastąpiło.
-
Powodowie domagali się od banku odszkodowania za szkody poniesione w wyniku działań agenta, powołując się na deliktową odpowiedzialność instytucji finansowej. Sąd oddalił apelację pozwanego, potwierdzając zasadność roszczeń na podstawie art. 429 Kodeksu cywilnego, który nakłada na osobę powierzającą czynności odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez wykonawcę przy ich wykonywaniu.
- I1 C 3438/20 Sąd Rejonowy w Gdyni 04 marca 2022
- VI ACa 833/21 Sąd Apelacyjnyw Warszawie 24 lutego 2022
Powód żądał ochrony dóbr osobistych przed pozwaną, która w pismach procesowych zarzucała mu nieprawidłowości. Sąd oddalił powództwo, uznając, że działania pozwanej były usprawiedliwione w celu dochodzenia roszczeń. Sąd uznał, że art. 429 k.c. dotyczy odpowiedzialności majątkowej, a nie ochrony niemajątkowych dóbr osobistych, co wykluczało jego zastosowanie do oceny odpowiedzialności za naruszenie dobrego imienia.
-
Powódka dochodziła zadośćuczynienia i odszkodowania od spółki zarządzającej sklepem po upadku na śliskiej posadzce. Sąd uznał odpowiedzialność deliktową zarządcy, wskazując, że zgodnie z art. 429 kodeksu cywilnego to podmiot powierzenia, a nie wykonawca, odpowiada za szkodę wyrządzoną przez profesjonalnego wykonawcę czynności porządkowych. Wobec braku winy w wyborze specjalisty, sąd zasądził na rzecz powódki należne kwoty tytułem zadośćuczynienia i odszkodowania od spółki zarządzającej.
-
Powódka żądała odszkodowania za potknięcie się na nierównej nawierzchni, wskazując na odpowiedzialność zarządcy nieruchomości. Sąd Okręgowy uchylił wyrok oddalający powództwo, wskazując, że art. 429 kodeksu cywilnego zwalnia z odpowiedzialności sprawcę szkody, jeżeli czynność powierza się przedsiębiorstwu zawodowo się tym zajmującemu, co miało miejsce w niniejszej sprawie. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania w celu ustalenia, czy wspólnota ponosi odpowiedzialność za ewentualne zaniedbanie w naprawie nawierzchni na podstawie art. 415 kodeksu cywilnego.
- I C 1515/21 Sąd Rejonowy dla m. st. Warszawy w Warszawie 13 grudnia 2021
Powód dochodził kary umownej od dewelopera za opóźnienie w przeniesieniu własności lokalu, powołując się na przyczyny leżące po stronie pozwanego. Sąd oddalił wniosek o oddalenie powództwa, wskazując, że wykonawca odpowiada za niewykonanie zobowiązania nawet przy udziale osób trzecich, co różni się od odpowiedzialności deliktowej regulowanej przez art. 429 kodeksu cywilnego.
-
Powodowie domagali się od ubezpieczyciela zwrotu kwot zapłaconych na rzecz osób trzecich w związku ze śmiercią poszkodowanego w wyniku zawalenia się ściany. Pozwany wnosił o oddalenie powództwa, wskazując, że powodowie ponoszą winę w wyborze nieprofesjonalnego wykonawcy robót, co zgodnie z art. 429 kodeksu cywilnego czyni ich odpowiedzialnymi za jego działania jak za własne. Sąd Apelacyjny zmniejszył zasądzone zadośćuczynienie, oddalając apelację pozwanego w pozostałym zakresie i uznając, że ustalenie odpowiedzialności powodów za wadliwy wybór wykonawcy nie wyklucza odszkodowania od ubezpieczyciela kierownika budowy.
-
Powódka domagała się odszkodowania od Skarbu Państwa za szkody na nieruchomości powstałe w trakcie budowy drogi, powołując się na czyn niedozwolony. Sąd oddalił apelację, potwierdzając, że art. 429 kodeksu cywilnego nie zwalnia inwestora z odpowiedzialności za własne zaniedbania, w tym brak należytej kontroli nad realizacją projektu przez wykonawcę.
-
Powód dochodził zadośćuczynienia od jednostek penitencjarnych za złe warunki pobytu, twierdząc, że naruszono jego godność. Sąd oddalił powództwo, wskazując, że odpowiedzialność Skarbu Państwa za szkodę wyrządzoną przy wykonywaniu władzy publicznej reguluje art. 417 k.c., co wyklucza zastosowanie art. 429 k.c. dotyczącego odpowiedzialności za cudze czyny.
Sygnatura, sąd i data pochodzą z metadanych publikatora, a link prowadzi do źródła. Streszczenia przygotowaliśmy automatycznie na podstawie treści orzeczeń i celowo nie zawierają one danych osobowych, kwot ani dat; przed powołaniem orzeczenia w piśmie przeczytaj jego pełną treść u źródła. Powołanie przepisu w orzeczeniu nie znaczy, że orzeczenie rozstrzyga Twoją sprawę.
Strona ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Brzmienie przepisu pochodzi z ogłoszonego tekstu jednolitego, a jego aktualność podajemy z datą. Przed powołaniem przepisu w piśmie procesowym sprawdź, czy po tej dacie nie weszła w życie nowelizacja.