Kalkulator odsetek
Obliczenie odsetek ustawowych, za opóźnienie albo w transakcjach handlowych, dla jednej należności albo kilku naraz: faktur, rat, czynszu za kolejne miesiące.
Co pokazuje narzędzie : sumę odsetek wraz z rozpisaniem na okresy obowiązywania kolejnych stóp, z liczbą dni i kwotą w każdym z nich, a przy kilku należnościach także zestawienie pozycja po pozycji.
Odsetki za opóźnienie nalicza się od dnia następującego po terminie płatności do dnia zapłaty włącznie.
Dłużnik płacił w ratach? Wpłaty częściowe
Każda wpłata obniża saldo, od którego dalej naliczamy odsetki. Dzień wpłaty liczymy jeszcze od poprzedniego salda, bo odsetki należą się do dnia zapłaty włącznie, a od dnia następnego od salda po wpłacie.
| Data wpłaty | Kwota wpłaty (zł) | Usunięcie |
|---|
Art. 451 § 1 zdanie drugie Kodeksu cywilnego stanowi, że to, co przypada na poczet danego długu, wierzyciel może przede wszystkim zaliczyć na związane z tym długiem zaległe należności uboczne oraz na zalegające świadczenia główne. Drugi wariant liczy właśnie tak: wpłata pokrywa najpierw odsetki narosłe do dnia wpłaty, a należność główna spada dopiero z reszty, więc odsetek wychodzi więcej. Który wariant jest właściwy, zależy od oświadczeń stron i od treści pokwitowania, dlatego kalkulator nie rozstrzyga tego wyboru.
| Kwota (zł) | Termin płatności | Data zapłaty | Usunięcie |
|---|
Zestawienie z arkusza można wkleić zamiast przepisywać
Wiersze skopiowane z Excela albo z Arkuszy Google wkleja się poniżej. W każdym wierszu szukamy kwoty i dat: pierwsza rozpoznana data to termin płatności, druga, jeżeli jest, to data zapłaty. Kolumny z numerem faktury albo z nazwą kontrahenta pomijamy, wiersz nagłówka też. Daty rozpoznajemy w zapisie 12.03.2026, 12-03-2026, 12/03/2026 i 2026-03-12.
Odsetki dla każdej należności liczymy od dnia następującego po upływie terminu płatności do dnia zapłaty włącznie, a termin z soboty albo dnia ustawowo wolnego od pracy upływa najbliższego dnia roboczego (art. 115 Kodeksu cywilnego). Bez daty zapłaty liczymy do dziś. Rodzaj odsetek wybiera się raz, dla całej listy.
Przykładowe odsetki od 10 000,00 zł
Kwoty policzone tą samą metodą co w kalkulatorze: należność × stopa roczna × liczba dni / liczba dni roku, osobno dla każdego okresu obowiązywania stopy referencyjnej NBP, oba dni krańcowe włącznie. Źródło stóp: oficjalne archiwum NBP, pobrane 24.10.2026. Inną kwotę albo inne daty policzy kalkulator wyżej.
| Okres | Dni | za opóźnienie | kapitałowe | maksymalne za opóźnienie | w transakcjach handlowych |
|---|---|---|---|---|---|
| cały rok 2024 | 366 | 1 125,00 zł | 925,00 zł | 2 250,00 zł | 1 575,00 zł |
| cały rok 2025 | 365 | 1 060,27 zł | 860,27 zł | 2 120,55 zł | 1 549,79 zł |
| od 1.01.2026 do 30.06.2026 | 181 | 463,01 zł | 363,84 zł | 926,03 zł | 694,25 zł |
Odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach handlowych i pozostałe rodzaje odsetek
Nazwy bywają mylące, a różnica między nimi to kilka punktów procentowych na każdym roku opóźnienia. Poniżej pięć stawek, które liczy ten kalkulator, każda z przepisem, w którym można to sprawdzić u źródła.
| Rodzaj odsetek | Stopa | Kiedy | Podstawa |
|---|---|---|---|
| Ustawowe za opóźnienie | stopa referencyjna NBP + 5,5 p.p. | opóźnienie w zapłacie | art. 481 § 2 KC |
| Ustawowe kapitałowe | stopa referencyjna NBP + 3,5 p.p. | odsetki od kapitału, a nie za opóźnienie | art. 359 § 2 KC |
| Maksymalne za opóźnienie | dwukrotność odsetek ustawowych za opóźnienie | górna granica odsetek za opóźnienie | art. 481 § 2¹ KC |
| W transakcjach handlowych | stopa referencyjna NBP z 1 stycznia albo 1 lipca + 10 p.p. | transakcja handlowa objęta ustawą o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom | art. 4 pkt 3 i art. 11b ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych |
| W transakcjach handlowych, dłużnik publiczny będący podmiotem leczniczym | stopa referencyjna NBP z 1 stycznia albo 1 lipca + 8 p.p. | transakcja handlowa, w której dłużnikiem jest podmiot publiczny będący podmiotem leczniczym | art. 4 pkt 3 i art. 11b ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych |
Odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach handlowych liczy kalkulator wyżej. Wystarczy podać kwotę i okres opóźnienia albo przełączyć się na tryb kilku należności i wpisać terminy płatności faktur. Kalkulator zastosuje stopę referencyjną NBP obowiązującą 1 stycznia albo 1 lipca danego półrocza, powiększoną o 10 punktów procentowych, a dla dłużnika publicznego będącego podmiotem leczniczym o 8 punktów procentowych (art. 4 pkt 3 i art. 11b ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych). Kalkulator odsetek w transakcjach handlowych liczy okresy od 1.01.2020 r. Do odsetek w transakcjach handlowych, które stały się wymagalne po dniu 1 stycznia 2020 r., stosuje się art. 4 pkt 3 ustawy w brzmieniu obowiązującym od tej daty (art. 20 ust. 3 ustawy z 19.07.2019 r., Dz.U. 2019 poz. 1649). Okresy wcześniejsze policzymy indywidualnie. Ten sam formularz liczy odsetki ustawowe za opóźnienie z art. 481 § 2 KC, odsetki ustawowe kapitałowe z art. 359 § 2 KC oraz odsetki maksymalne za opóźnienie z art. 481 § 2¹ KC. Wynik jest rozbity na okresy obowiązywania poszczególnych stóp, z liczbą dni i kwotą przypadającą na każdy okres. Jeżeli dłużnik spłacał należność w ratach, można dopisać wpłaty częściowe. Każda obniża saldo, od którego biegną dalsze odsetki, a kalkulator poda też koszt każdego kolejnego dnia zwlekania i gotowe brzmienie żądania odsetek dalszych do dnia zapłaty.
Historia stopy referencyjnej NBP
Kalkulator liczy z tej samej tabeli, która jest poniżej. Do stopy referencyjnej z danego dnia dodaje marżę właściwą dla wybranego rodzaju odsetek, a przy odsetkach w transakcjach handlowych bierze stopę z 1 stycznia albo 1 lipca. Źródło: oficjalne archiwum NBP, pobrane 24.10.2026.
Tabela stóp referencyjnych NBP od 05.03.2015
| Obowiązuje od | Do | Stopa referencyjna |
|---|---|---|
| 05.03.2026 | nadal | 3,75% |
| 04.12.2025 | 04.03.2026 | 4,00% |
| 06.11.2025 | 03.12.2025 | 4,25% |
| 09.10.2025 | 05.11.2025 | 4,50% |
| 04.09.2025 | 08.10.2025 | 4,75% |
| 03.07.2025 | 03.09.2025 | 5,00% |
| 08.05.2025 | 02.07.2025 | 5,25% |
| 05.10.2023 | 07.05.2025 | 5,75% |
| 07.09.2023 | 04.10.2023 | 6,00% |
| 08.09.2022 | 06.09.2023 | 6,75% |
| 08.07.2022 | 07.09.2022 | 6,50% |
| 09.06.2022 | 07.07.2022 | 6,00% |
| 06.05.2022 | 08.06.2022 | 5,25% |
| 07.04.2022 | 05.05.2022 | 4,50% |
| 09.03.2022 | 06.04.2022 | 3,50% |
| 09.02.2022 | 08.03.2022 | 2,75% |
| 05.01.2022 | 08.02.2022 | 2,25% |
| 09.12.2021 | 04.01.2022 | 1,75% |
| 04.11.2021 | 08.12.2021 | 1,25% |
| 07.10.2021 | 03.11.2021 | 0,50% |
| 29.05.2020 | 06.10.2021 | 0,10% |
| 09.04.2020 | 28.05.2020 | 0,50% |
| 18.03.2020 | 08.04.2020 | 1,00% |
| 05.03.2015 | 17.03.2020 | 1,50% |
Najstarsza stopa w tabeli obowiązuje od 05.03.2015. Dla okresów rozpoczynających się wcześniej kalkulator zwraca wynik „poza zakresem", zamiast liczyć na stopie, której nie zna.
Jak liczymy
Odsetki za każdy odcinek to kwota × stopa roczna × liczba dni / liczba dni roku, przy czym w roku przestępnym dzielnik wynosi 366. Odcinki wyznaczają zmiany stopy, przełom roku i dni wpłat, a stopę bierzemy z pierwszego dnia odcinka.
Siedem kroków rachunku, po kolei
- Przedział dni. Liczymy od pierwszego dnia naliczania do dnia końcowego włącznie, czyli oba dni krańcowe wchodzą do liczby dni. W trybie jednej należności pierwszy dzień wpisuje się w polu „Odsetki od dnia". W trybie kilku należności pierwszym dniem jest dzień następujący po terminie płatności, a dniem końcowym data zapłaty, a gdy jej brak, dzień dzisiejszy.
- Podział na okresy obowiązywania stóp. Przy odsetkach z Kodeksu cywilnego granice okresów wyznaczają daty zmian stopy referencyjnej NBP, które przypadają w przedziale. Przy odsetkach w transakcjach handlowych granicami są 1 stycznia i 1 lipca, bo art. 11b ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych wiąże stawkę ze stopą z pierwszego dnia półrocza. Stopa nie zmienia się więc w trakcie półrocza, nawet jeżeli NBP w tym czasie zmieni stopę referencyjną.
- Stopa dla okresu. Dla każdego okresu bierzemy stopę obowiązującą w jego pierwszym dniu i dodajemy marżę właściwą dla wybranego rodzaju odsetek, a przy odsetkach maksymalnych mnożymy stawkę ustawową za opóźnienie przez dwa.
- Wzór dzienny. Odsetki za okres to kwota × stopa roczna × liczba dni / liczba dni roku. W roku przestępnym dzielnik wynosi 366, dzięki czemu odsetki za pełny rok są dokładnie równe stopie rocznej i nie przekraczają odsetek maksymalnych, a okresy dzielimy dodatkowo na granicy lat, żeby każdy miał jeden dzielnik.
- Wpłaty częściowe. Gdy są wpłaty, okres tnie się dodatkowo na dniach wpłat. Dzień wpłaty należy jeszcze do poprzedniego salda, bo odsetki liczymy do dnia zapłaty włącznie, a od dnia następnego naliczamy już od salda po wpłacie. Kolumna „Saldo" pokazuje, od jakiej kwoty liczy się każdy odcinek. Dwie wpłaty z tego samego dnia traktujemy jak jedno zdarzenie salda.
- Zaokrąglenia. Przy jednej należności sumujemy okresy na wartościach niezaokrąglonych i zaokrąglamy do grosza dopiero sumę, dlatego kwoty w kolumnie „Odsetki" pokazujemy z dokładnością do grosza, ale w rachunku uczestniczą pełną dokładnością. W trybie kilku należności zaokrąglamy do grosza każdą pozycję osobno, a suma jest sumą zaokrąglonych pozycji, żeby kolumna widocznie się zgadzała.
- Zakres. Kalkulator obejmuje okresy rozpoczynające się od 1.01.2016 r., czyli od dnia wejścia w życie odsetek opartych na stopie referencyjnej NBP (Dz.U. 2015 poz. 1830), a przy odsetkach w transakcjach handlowych od 1.01.2020 r. (Dz.U. 2019 poz. 1649). Dla wcześniejszych, liczonych według dawnych stawek sztywnych, zwraca „poza zakresem", a w trybie kilku należności oznacza tak tylko tę jedną pozycję i sumuje pozostałe.
Tryb jednej należności i tryb kilku należności korzystają z tej samej funkcji obliczeniowej, więc dla identycznych danych wejściowych dają identyczny wynik. Jedyna różnica to moment zaokrąglenia, opisany w punkcie piątym.
Czego kalkulator nie uwzględnia
Wynik jest pomocniczy. Kalkulator nie dolicza odsetek od odsetek, wpłatę zalicza zgodnie z wybranym wariantem (na należność główną albo najpierw na zaległe odsetki), nie zna odsetek umownych i nie ocenia, czy umowa jest transakcją handlową ani czy roszczenie się przedawniło. Kilka zaległych faktur naraz, z rekompensatą, terminem przedawnienia i gotowym wezwaniem do zapłaty, policzy asystent dochodzenia należności.
Siedem wyłączeń, z wyjaśnieniem każdego
- Kapitalizacji odsetek. Odsetki naliczamy wyłącznie od podanej kwoty głównej. Kalkulator nie dolicza odsetek od odsetek za kolejne okresy.
- Rozstrzygnięcia, jak zaliczyć wpłatę. Oba warianty z art. 451 § 1 Kodeksu cywilnego kalkulator policzy, ale nie rozstrzyga, który zastosować: w całości na należność główną albo najpierw na zaległe odsetki. Wybór zależy od oświadczeń stron i od treści pokwitowania, a tego kalkulator nie zna.
- Odsetek umownych. Liczymy pięć stawek z tabeli powyżej. Jeżeli strony umówiły się na inną stopę, kalkulator jej nie zna.
- Kwalifikacji prawnej sprawy. O tym, czy umowa jest transakcją handlową i czy dłużnik jest podmiotem publicznym będącym podmiotem leczniczym, decyduje wybór w formularzu. Kalkulator przyjmuje ten wybór bez weryfikacji.
- Rekompensaty za koszty odzyskiwania należności. To osobne świadczenie, obok odsetek. Można je policzyć kalkulatorem rekompensaty.
- Przedawnienia roszczenia o odsetki. Kalkulator policzy odsetki także za okres, którego może już nie dać się skutecznie dochodzić. Termin można sprawdzić kalkulatorem przedawnienia.
- Odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych. Liczy się je inaczej i służy do tego kalkulator odsetek podatkowych.
Najczęstsze pytania
Jak policzyć odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach handlowych?
Czym różnią się odsetki ustawowe od odsetek ustawowych za opóźnienie?
Ile wynoszą odsetki maksymalne za opóźnienie?
Od kiedy i do kiedy liczy się odsetki za opóźnienie?
Dlaczego stopa w transakcjach handlowych nie zmienia się w trakcie półrocza?
Powiązane materiały
Do przeczytania przed decyzją:
Sprawy tego rodzaju prowadzi kancelaria:
Narzędzie ma charakter pomocniczy i edukacyjny, a jego wynik nie stanowi porady prawnej ani podatkowej. W sprawach indywidualnych, w szczególności gdy w grę wchodzą terminy procesowe lub opłaty od środków zaskarżenia, zalecamy konsultację z prawnikiem. Kancelaria HWW nie ponosi odpowiedzialności za decyzje podjęte wyłącznie na podstawie wyniku narzędzia.