Art. 509 Kodeksu cywilnego
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
Brzmienie przepisu
Art. 509.
§ 1. Wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania.
§ 2. Wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa, w szczególności roszczenie o zaległe odsetki.
Źródło brzmienia: tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 795.
Brzmienie obowiązuje od 17 czerwca 2026.
W bazie mamy 11 historycznych brzmień tego artykułu, najstarsze od 23 stycznia 2014.
Orzeczenia powołujące ten przepis
W bazie HWW mamy 1233 orzeczeń, które powołują art. 509. Poniżej 15 najnowszych.
- I C 1673/22 Sąd Okręgowy w Gliwicach 13 grudnia 2023
Powód domagał się zapłaty z tytułu cesji wierzytelności z umowy kredytu, co pozwany kwestionował, powołując się na brak zgody dłużnika na przeniesienie praw. Sąd oddalił ten zarzut, wskazując, że art. 509 § 1 k.c. reguluje sprzedaż wymagalnej wierzytelności, do której zgoda dłużnika nie jest wymagana, w przeciwieństwie do przepisów o niedozwolonych postanowieniach umownych.
- I C 548/22 Sąd Rejonowy w Człuchowie 11 grudnia 2023
Powód, nabywca wierzytelności z tytułu szkody w pojeździe, dochodził od pozwanego ubezpieczyciela zapłaty odszkodowania oraz kosztów opinii technicznej. Sąd oddalił powództwo, wskazując, że zgodnie z art. 509 Kodeksu cywilnego cesjonariusz nabywa jedynie prawa przysługujące cedentowi, co nie obejmuje praw do restytucji naturalnej ani kosztów opinii, których nie poniósł zbywca wierzytelności.
- I C 176/23 Sąd Rejonowy w Człuchowie 31 października 2023
Sąd oddalił powództwo o zapłatę z tytułu przejętej wierzytelności, uznając, że powód nie udowodnił skuteczności cesji, gdyż umowa cesji wierzytelności przyszłej wymagała odrębnego aktu rozporządzenia zgodnie z art. 509 kodeksu cywilnego. Jednocześnie roszczenie uległo przedawnieniu, co stanowiło dodatkową podstawę do oddalenia powództwa.
-
Powódka dochodziła roszczeń cesjonariusza wobec pozwanego, kwestionując skuteczność cesji wierzytelności ze względu na zastrzeżenie wymagające zgody odbiorcy. Sąd uznał, że art. 509 kodeksu cywilnego nie wymaga zgody na przelew wierzytelności pozaumownych, takich jak te z nieuczciwej konkurencji czy usług reklamowych, które wykraczały poza zakres umowy handlowej. Apelacja pozwanego została oddalona, a sąd zasądził od niego zwrot kosztów postępowania.
-
Powódka żądała zapłaty z tytułu cesji wierzytelności, jednak nie przedłożyła dowodów potwierdzających skuteczność przelewu. Sąd oddalił apelację, uznając, że brak wyciągu z oryginału umowy skutkuje jej nieskutecznością na podstawie art. 509 § 1 k.c.
- I C 97/23 Sąd Rejonowy w Goleniowie 05 lipca 2023
Powódka, nabywca wierzytelności z tytułu umowy pożyczki, dochodziła od pozwanego spłaty kapitału, odsetek oraz odsetek za opóźnienie. Sąd uznał roszczenie za zasadne, stwierdzając skuteczność przelewu wierzytelności na podstawie art. 509 Kodeksu cywilnego, co potwierdziło legitymację czynną strony powodowej do dochodzenia należności.
-
Niestandaryzowany Fundusz Inwestycyjny domagał się od byłej klientki operatora telekomunikacyjnego zapłaty należności wynikających z przejętej wierzytelności. Sąd Okręgowy uznał, że umowa cesji przenosi wierzytelność na nabywcę na podstawie art. 509 kodeksu cywilnego, co oznacza nabycie przez fundusz legitymacji czynnej do dochodzenia roszczenia. Ponieważ sąd pierwszej instancji błędnie uznał brak dowodu na nabycie wierzytelności i nie zbadał pozostałych zarzutów, Sąd Okręgowy uchylił wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
- IV GC 141/19 Sąd Rejonowy Wrocław Fabryczna we Wrocławiu 29 czerwca 2023
Sprawa, w której powód nabył wierzytelność od poszkodowanego, dotyczyła dochodzenia odszkodowania z tytułu szkody w mieniu powstałej w kolizji drogowej. Sąd uwzględnił powództwo w części dotyczącej różnicy między zapłaconą kwotą a rzeczywistymi kosztami naprawy, oddalając żądanie dotyczące kosztów ekspertyzy. Zastosowano art. 509 kodeksu cywilnego do ustalenia wysokości odszkodowania w oparciu o dowody przeprowadzone w toku postępowania.
- VIII C 661/22 Sąd Rejonowy dla Łodzi-Widzewa w Łodzi 20 czerwca 2023
Fundusz inwestycyjny wywodził z tytułu cesji wierzytelności roszczenie o zapłatę należności telekomunikacyjnych od abonenta. Sąd uznał skuteczność przelewu, wskazując, że zgodnie z art. 509 kodeksu cywilnego wierzytelność przechodzi na nabywcę bez zgody dłużnika, co skutkuje zmianą podmiotową stosunku zobowiązaniowego. Wobec udowodnienia istnienia długu zasądzono część żądanej kwoty wraz z odsetkami i kosztami procesu.
- XI GC 23/23 Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie 14 czerwca 2023
Fundusz inwestycyjny jako nabywca wierzytelności z tytułu rachunku bankowego dochodził od klientów zapłaty zaległego kapitału i odsetek, powołując się na art. 509 kodeksu cywilnego jako podstawę przejścia praw z wierzytelności na cesjonariusza. Sąd oddalił powództwo w całości, stwierdzając, że roszczenie uległo przedawnieniu w dwuletnim terminie, który upłynął przed wniesieniem sprawy. Przepis o przelewie wierzytelności został uznany za stosowny do oceny legitymacji powoda, jednakże skuteczność roszczenia została wykluczona z powodu upływu terminu przedawnienia.
- I C 37/23 Sąd Rejonowy w Człuchowie 02 czerwca 2023
Powód dochodził zapłaty z tytułu pożyczki nabytej w drodze cesji, jednak sąd oddalił powództwo ze względu na brak dowodów jednoznacznie określających nabytą wierzytelność. Sąd zastosował art. 509 kodeksu cywilnego, wskazując, że skuteczność cesji wymaga precyzyjnego oznaczenia wierzytelności, czego powód nie dopełnił, co uniemożliwiało ustalenie podstawy roszczenia.
-
Powód dochodził od spółki akcyjnej zapłaty należności wynikających z przelewu wierzytelności. Sąd Okręgowy oddalił powództwo w całości, stwierdzając, że uwzględnienie roszczeń narusza art. 509 Kodeksu cywilnego, który reguluje zasady przenoszenia wierzytelności na osoby trzecie bez zgody dłużnika. W konsekwencji zasądzono od powoda na rzecz pozwanego zwrot kosztów procesu oraz opłatę od apelacji.
-
Spółka wynajmująca pojazdy zastępcze dochodziła od ubezpieczyciela zwrotu różnicy między faktycznie poniesionymi kosztami najmu a wypłaconym zaliczkowym odszkodowaniem za okres utraty pojazdu w wyniku kolizji. Sąd Okręgowy oddalił apelację, potwierdzając, że powódka nabyła prawo do roszczenia na podstawie art. 509 § 1 k.c. w drodze cesji wierzytelności od poszkodowanego. Orzeczenie utrzymuje w mocy ustalenie wysokości szkody obejmującej wyłącznie okres do momentu wypłaty odszkodowania, wykluczając doliczanie kosztów najmu po zakończeniu postępowania likwidacyjnego.
-
Powód dochodził od ubezpieczyciela zwrotu nadmiernie naliczonych kosztów najmu pojazdu zastępczego po kolizji drogowej. Sąd Okręgowy zmienił wyrok pierwszej instancji, zasądzając od pozwanego jedynie różnicę między uzasadnionym okresem naprawy a faktycznym okresem najmu pojazdu. Przepis art. 509 Kodeksu cywilnego został zastosowany do określenia zakresu odpowiedzialności za szkodę, ograniczając ją do normalnych następstw zdarzenia, czyli czasu niezbędnego do naprawy.
- I C 630/22 Sąd Rejonowy w Człuchowie 24 marca 2023
Powód żądał zapłaty z tytułu przejętej wierzytelności z umowy pożyczki, powołując się na art. 509 kodeksu cywilnego jako podstawę prawną przelewu. Sąd uznał, że naliczone odsetki obejmowały niezasługujące na ochronę prowizje, co uniemożliwiło uwzględnienie pełnej kwoty roszczenia. Wobec częściowego uwzględnienia żądań, sąd zasądził jedynie różnicę między żądaną a dopuszczalną kwotą, oddalając powództwo w pozostałym zakresie.
Sygnatura, sąd i data pochodzą z metadanych publikatora, a link prowadzi do źródła. Streszczenia przygotowaliśmy automatycznie na podstawie treści orzeczeń i celowo nie zawierają one danych osobowych, kwot ani dat; przed powołaniem orzeczenia w piśmie przeczytaj jego pełną treść u źródła. Powołanie przepisu w orzeczeniu nie znaczy, że orzeczenie rozstrzyga Twoją sprawę.
Strona ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Brzmienie przepisu pochodzi z ogłoszonego tekstu jednolitego, a jego aktualność podajemy z datą. Przed powołaniem przepisu w piśmie procesowym sprawdź, czy po tej dacie nie weszła w życie nowelizacja.