Brzmienie przepisu
Art. 297.
§ 1. Kto, w celu uzyskania dla siebie lub kogo innego, od banku lub jednostki organizacyjnej prowadzącej podobną działalność gospodarczą na podstawie ustawy albo od organu lub instytucji dysponujących środkami publicznymi – kredytu, pożyczki pieniężnej, poręczenia, gwarancji, akredytywy, dotacji, subwencji, potwierdzenia przez bank zobowiązania wynikającego z poręczenia lub z gwarancji lub podobnego świadczenia pieniężnego na określony cel gospodarczy, instrumentu płatniczego lub zamówienia publicznego, przedkłada podrobiony, przerobiony, poświadczający nieprawdę albo nierzetelny dokument albo nierzetelne, pisemne oświadczenie dotyczące okoliczności o istotnym znaczeniu dla uzyskania wymienionego wsparcia finansowego, instrumentu płatniczego lub zamówienia, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.
§ 2. Tej samej karze podlega, kto wbrew ciążącemu obowiązkowi, nie powiadamia właściwego podmiotu o powstaniu sytuacji mogącej mieć wpływ na wstrzymanie albo ograniczenie wysokości udzielonego wsparcia finansowego, określonego w § 1, lub zamówienia publicznego albo na możliwość dalszego korzystania z instrumentu płatniczego.
§ 3. Nie podlega karze, kto przed wszczęciem postępowania karnego dobrowolnie zapobiegł wykorzystaniu wsparcia finansowego lub instrumentu płatniczego, określonych w § 1, zrezygnował z dotacji lub zamówienia publicznego albo zaspokoił roszczenia pokrzywdzonego.
Źródło brzmienia: tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 1342.
W bazie mamy 10 historycznych brzmień tego artykułu, najstarsze od 29 lipca 2016.
Co wynika z przepisu
Art. 297 § 1 KK penalizuje przedłożenie podrobionego, przerobionego, poświadczającego nieprawdę albo nierzetelnego dokumentu lub nierzetelnego pisemnego oświadczenia w celu uzyskania kredytu, pożyczki, poręczenia, gwarancji, dotacji, subwencji, instrumentu płatniczego lub zamówienia publicznego. Grozi za to kara pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.
Tej samej karze podlega, kto wbrew obowiązkowi nie powiadamia właściwego podmiotu o sytuacji mogącej wpłynąć na wstrzymanie albo ograniczenie udzielonego wsparcia (§ 2).
Nie podlega karze, kto przed wszczęciem postępowania karnego dobrowolnie zapobiegł wykorzystaniu wsparcia, zrezygnował z dotacji lub zamówienia publicznego albo zaspokoił roszczenia pokrzywdzonego (§ 3).
Od kogo musi pochodzić wsparcie, żeby zastosować art. 297 KK?
Od banku lub jednostki prowadzącej podobną działalność gospodarczą na podstawie ustawy albo od organu lub instytucji dysponujących środkami publicznymi.
Kiedy sprawca nie podlega karze?
Gdy przed wszczęciem postępowania karnego dobrowolnie zapobiegł wykorzystaniu wsparcia, zrezygnował z dotacji lub zamówienia albo zaspokoił roszczenia pokrzywdzonego (§ 3).
Objaśnienie przygotował zespół HWW na podstawie brzmienia przepisu. Opisuje regułę ogólną i nie zastępuje porady w konkretnej sprawie.
Obszar praktyki kancelarii
Orzeczenia powołujące ten przepis
W bazie HWW mamy 515 orzeczeń, które powołują art. 297. Poniżej 15 wybranych, ułożonych od sądów wyższej instancji.
-
Skazani za podrobienie zaświadczenia o zarobkach w celu uzyskania kredytu bankowego zaskarżyli wyroki kasacją. Sąd Najwyższy pozostawił te kasacje bez rozpoznania, uznając je za niedopuszczalne, ponieważ oskarżeni błędnie dopatrywali się bezwzględnych przyczyn odwołania w prawidłowości protokołu rozprawy. W orzeczeniu przypomniano, że fałszerstwo dokumentu w postaci sfałszowanej pieczęci Kurii Diecezjalnej stanowiło podstawę do skazania na podstawie art. 297 Kodeksu karnego.
-
Skazany z art. 297 § 1 k.k. zaskarżył wyrok kasacją, zarzucając błędną wykładnię przepisu w zakresie oceny istotnego znaczenia wadliwych oświadczeń dla uzyskania wsparcia finansowego. Sąd Najwyższy oddalił kasację, uznając, że kwestia ta ma charakter faktyczny, a sąd odwoławczy słusznie oparł się na doświadczeniu życiowym przy ustalaniu znamion czynu zabronionego.
-
Sąd Najwyższy uchylił w części wyrok skazujący za oszustwo kredytowe, który zobowiązywał sprawcę do naprawienia szkody na rzecz spółki. Orzeczenie to było niezgodne z art. 297 Kodeksu karnego w zw. z art. 415 § 5 Kodeksu postępowania karnego, ponieważ roszczenie o zwrot pożyczki było już przedmiotem prawomocnego nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym. Zakaz orzekania o naprawieniu szkody w trybie karnym obowiązuje, gdy roszczenie zostało już rozstrzygnięte w innym postępowaniu.
-
Skazany za przestępstwa przeciwko wiarygodności dokumentów i fałszerstwom skarżył wyrok kasacją, kwestionując ustalenia co do jego sprawstwa oraz brak przesłuchania świadka. Sąd Najwyższy oddalił kasację, uznając, że orzeczenie jest wolne od wad, a art. 297 Kodeksu karnego stanowił podstawę do przypisania mu czynu w ramach ciągu przestępstw.
-
Sąd Najwyższy oddalił kasację, utrzymując w mocy wyrok skazujący za przestępstwa skarbowe oraz oszustwa podatkowe. Orzeczenie potwierdziło winę sprawcy, który w ramach przestępstwa zorganizowanego naruszył przepisy dotyczące rozliczeń podatkowych, co stanowiło istotę zarzutu z art. 297 Kodeksu karnego.
-
Sąd Najwyższy uchylił wyrok skazujący za przestępstwa z art. 297 § 1 k.k. w zbiegu z innymi przepisami, przekształcając sprawę do ponownego rozpoznania. Orzeczenie dotyczyło kwestii, czy w momencie przedłożenia pracownikowi banku nierzetelnych dokumentów w celu uzyskania kredytu sprawca już zamierzał go nie spłacić, co jest niezbędne do spełnienia znamion czynu zabronionego.
-
Sąd Najwyższy oddalił kasację, uznając ją za oczywiście bezzasadną, co potwierdziło wyrok skazujący za przestępstwa określone w art. 297 Kodeksu karnego oraz innych przepisach. Sąd odwoławczy rzetelnie ocenił dowody, w tym zeznania świadków, i trafnie rozstrzygnął kwestie sporne, dlatego orzeczenie utrzymano w mocy.
-
Skazany wnioskował o wznowienie postępowania wykonawczego, kwestionując odmowę zaliczenia zastępczej kary pozbawienia wolności na poczet kary łącznej. Sąd Najwyższy uznał, że przepisy o warunkowym zwolnieniu oraz zaliczaniu okresów odbywania kary nie mają zastosowania do zastępczej kary pozbawienia wolności, która nie jest karą skazania w rozumieniu art. 297 Kodeksu karnego. W konsekwencji stwierdzono brak podstaw do wznowienia postępowania, potwierdzając prawidłowość rozstrzygnięć sądów niższych.
-
Sąd Najwyższy uchylił wyrok skazujący za przestępstwo z art. 297 Kodeksu karnego, ponieważ oskarżony zmarł przed jego wydaniem. Orzeczenie zostało umorzone ze względu na bezwzględną przeszkodę procesową uniemożliwiającą kontynuowanie postępowania, niezależnie od tego, że sąd nie był wcześniej poinformowany o zgonie.
-
Sąd Rejonowy zwrócił się o przekazanie sprawy oskarżonemu innemu sądowi, powołując się na trudności w transporcie zatrzymanego. Sąd Najwyższy oddalił wniosek, wskazując, że art. 37 k.p.k. dopuszcza odstępstwo od właściwości miejscowej wyłącznie przy ściszej wykładni przesłanki dobra wymiaru sprawiedliwości. Sąd uznał, że przedmiotowe trudności mają charakter przejściowy i wynikają z zaniechania stosowania dostępnych instrumentów prawnych, co nie usprawiedliwia zmiany sądu właściwego.
-
Sąd Najwyższy uchylił postanowienie o wykonaniu kary pozbawienia wolności, stwierdzając rażące naruszenie art. 75 § 2 k.k. Rozstrzygnięcie oparto na zasadzie, że cesja wierzytelności przez pokrzywdzonego na rzecz innego podmiotu sprawia, iż obowiązek naprawienia szkody na rzecz pierwotnego poszkodowanego staje się bezprzedmiotowy. Brak zaspokojenia nabywcy cesji nie może być uznany za niewykonanie obowiązku probacyjnego, co wyklucza podstawy do zastosowania art. 75 § 2 k.k.
-
Skazany za paserstwo i inne przestępstwa zaskarżył wyrok, zarzucając rażące naruszenie prawa przy ocenie czynu określonego w art. 297 Kodeksu karnego jako odrębne podżeganie do składania fałszywych zeznań. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną, uznając, że nie doszło do rażącego naruszenia norm materialnych ani postępowania, a wymierzona kara jest zgodna z prawem.
-
Skazany złożył kasację od wyroku skazującego za kradzież, paserstwo i inne przestępstwa, zarzucając sądom rażącą obrazę prawa procesowego. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną, uznając, że sąd odwoławczy wyczerpująco rozważył zarzuty i poprawnie zastosował art. 297 Kodeksu karnego w związku z art. 11 § 2 Kodeksu karnego do oceny czynu.
-
Skazany za przestępstwo z art. 297 k.k. zaskarżył odmowę wyznaczenia nowego obrońcy oraz odmowę przyjęcia kasacji sporządzonej przez niego samego. Sąd Najwyższy uznał, że obrońca z urzędu mógł rzetelnie ocenić podstawy zaskarżenia na podstawie akt sprawy bez konieczności osobistego kontaktu z oskarżonym, co wykluczało obowiązek wyznaczenia innego prawnika. W związku z tym pozostawiono bez rozpoznania zażalenie na odmowę wyznaczenia kolejnego obrońcy, a zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji utrzymał w mocy.
Sygnatura, sąd i data pochodzą z metadanych publikatora, a link prowadzi do źródła. Streszczenia przygotowaliśmy automatycznie na podstawie treści orzeczeń i celowo nie zawierają one danych osobowych, kwot ani dat; przed powołaniem orzeczenia w piśmie warto przeczytać jego pełną treść u źródła. Powołanie przepisu w orzeczeniu nie znaczy, że orzeczenie rozstrzyga każdą sprawę na jego tle.
Strona ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Brzmienie przepisu pochodzi z ogłoszonego tekstu jednolitego, a jego aktualność podajemy z datą. Przed powołaniem przepisu w piśmie procesowym należy sprawdzić, czy po tej dacie nie weszła w życie nowelizacja.