Początkowo stawka podatku wynosiła 20% oraz obejmowała jedynie oszczędności na depozytach bankowych i lokatach. W 2004 roku znacznie poszerzono jego zakres a stawkę obniżono o 1 punkt procentowy do obecnych 19%.
Podatek Belki obowiązuje miliony Polaków. Dochody do budżetu Państwa z tego tytułu, w 2023 roku, wyniosły rekordowe 9,069 mld zł.
Podatek ten zapłacimy od zysków kapitałowych:
- Z lokat i depozytów bankowych
- Z papierów wartościowych
- Z obligacji
- Z funduszy kapitałowych
- Z dywidend
- Z odsetek od pożyczek;
- Z kwot wypłacanych po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego
- Z tytułu przeniesienia akcji z rachunku ilościowego do pracowniczego funduszu emerytalnego;
- Z tytułu zbycia prawa poboru akcji przez pracowniczy fundusz emerytalny;
- Dochodów z tytułu zwrotu środków zgromadzonych na indywidualnym koncie emerytalnym;
- Dochodów z tytułu zwrotu środków zgromadzonych w ramach pracowniczego programu emerytalnego;
- Z tytułu umów ubezpieczenia
Podstawę opodatkowania stanowi przychód, który w większości przypadków nie może zostać pomniejszony o koszty jego uzyskania. Podatek Belki jest jednym z prostszych podatków, niezależnie od wysokości dochodów kapitałowych, każdy podatnik płaci taką samą stawkę. Nie obowiązuje wobec niego progresja podatkowa, ulgi, ani kwoty wolne od podatku. Brak progresji bywa krytykowany, ponieważ osoby zarabiające mało na swoich oszczędnościach muszą płacić taką samą stawkę co osoby zarabiające znacznie więcej. Stawka podatku nie jest również determinowana długością trwania danej inwestycji. Podatkiem tym są objęte również osoby uzyskujące dochody za granicą.
W większości przypadków podatek pobierany jest automatycznie, po każdej kapitalizacji, przez banki lub inne instytucje finansowe. Natomiast podatnicy dokonujący inwestycji na giełdzie samodzielnie muszą rozliczyć swoje zyski poprzez formularz PIT-38.
Jak uniknąć płacenia podatku Belki?
Uniknięcie płacenia Podatku Belki jest trudnym zadaniem, ponieważ ustawodawca dołożył wszelkich starań, aby system był jak najlepiej uszczelniony.
Jednym z najlepszych sposobów będzie korzystanie z Indywidualnego Konta Emerytalnego lub Indywidualnego Konta Zabezpieczenia Emerytalnego. Oszczędności zgromadzone na tych kontach nie będą objęte Podatkiem Belki, jeśli będą tam wystarczająco długo przechowywane.
Podatek Belki nie obowiązuje również inwestycji związanych z nieruchomościami, co jest alternatywnym sposobem dla osób chcących ulokować swoje oszczędności w inny sposób.
Czy możliwe są zmiany?
Zwolennicy podatku podnoszą, że podatek jest uczciwy ponieważ obciąża osoby zarabiające na giełdzie w taki sam sposób jak podatek dochodowy obciąża osoby podejmujące się pracy. Niektórzy eksperci twierdzą, że podatek ten zniechęca Polaków do oszczędzania i inwestowania, szczególnie w latach wysokiej inflacji, gdy realny zysk z lokat i instrumentów finansowych jest ograniczony. Wpływy do budżetu z Podatku Belki nie stanowią znaczącego procentu w całości dochodów państwa. Nowy rząd jeszcze podczas kampanii wyborczej obiecywał zmiany w Podatku Belki, które miałyby ulżyć Polakom. Ministerstwo Finansów zapowiadało wprowadzenie zmian już od 1 stycznia 2025, jednakże w projekcie ustawy budżetowej na przyszły rok nie uwzględniono żadnych ewentualnych korekt w tymże podatku. Minister Finansów twierdzi, iż są już gotowe konkretne plany i założenia jakie będzie chciał wprowadzić. Jednocześnie Ministerstwo podkreśla, że w Polsce nie ma przestrzeni do obniżania podatków.
Najczęściej zadawane pytania
Jakie dochody obejmuje podatek Belki?
Podatek Belki obejmuje m.in. zyski z lokat i depozytów, papierów wartościowych, obligacji, funduszy kapitałowych, dywidend, odsetek z pożyczek oraz dochody z umów ubezpieczenia i pracowniczych programów emerytalnych.
Czy stawka podatku zależy od wysokości zysków?
Nie, niezależnie od wysokości dochodów kapitałowych obowiązuje ta sama stawka, bez progresji, ulg czy kwoty wolnej.
Jak pobierany jest podatek Belki?
W większości przypadków podatek pobierają automatycznie banki lub instytucje finansowe po kapitalizacji, natomiast inwestorzy giełdowi rozliczają zyski samodzielnie w deklaracji PIT-38.
Jak można ograniczyć podatek Belki?
Można korzystać z Indywidualnego Konta Emerytalnego lub Indywidualnego Konta Zabezpieczenia Emerytalnego, na których oszczędności przy spełnieniu warunków nie podlegają temu podatkowi, lub rozważyć inne formy inwestowania.
Czy podatek Belki dotyczy dochodów uzyskanych za granicą?
Tak, podatkiem Belki objęte są również osoby uzyskujące dochody kapitałowe za granicą.
Prawnicy HWW udzielają konsultacji w Warszawie oraz online. Wybierz formę kontaktu.
Nie przegap kolejnej analizy
Najważniejsze zmiany w prawie i ich skutki dla biznesu, raz w miesiącu na Twój e-mail.
Zapisując się, akceptujesz politykę prywatności. Wypiszesz się jednym kliknięciem.
