Brzmienie przepisu
Art. 45.
§ 1. W razie ustalenia, że wypowiedzenie umowy o pracę zawartej na czas określony lub umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony jest nieuzasadnione lub narusza przepisy o wypowiadaniu umów o pracę, sąd pracy – stosownie do żądania pracownika – orzeka o bezskuteczności wypowiedzenia, a jeżeli umowa uległa już rozwiązaniu – o przywróceniu pracownika do pracy na poprzednich warunkach albo o odszkodowaniu.
§ 2. Sąd pracy może nie uwzględnić żądania pracownika uznania wypowiedzenia za bezskuteczne lub przywrócenia do pracy, jeżeli ustali, że uwzględnienie takiego żądania jest niemożliwe lub niecelowe; w takim przypadku sąd pracy orzeka o odszkodowaniu. Jeżeli przed wydaniem orzeczenia upłynął termin, do którego umowa o pracę zawarta na czas określony miała trwać, lub jeżeli przywrócenie do pracy byłoby niewskazane ze względu na krótki okres, jaki pozostał do upływu tego terminu, pracownikowi przysługuje wyłącznie odszkodowanie.
§ 3. Przepisu § 2 zdanie pierwsze nie stosuje się do pracowników, o których mowa w art. 39 i 177, oraz w przepisach szczególnych dotyczących ochrony pracowników przed wypowiedzeniem lub rozwiązaniem umowy o pracę, chyba że uwzględnienie żądania pracownika przywrócenia do pracy jest niemożliwe z przyczyn określonych w art. 411; w takim przypadku sąd pracy orzeka o odszkodowaniu.
Źródło brzmienia: tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 277.
Brzmienie obowiązuje od 06 marca 2025.
W bazie mamy 10 historycznych brzmień tego artykułu, najstarsze od 23 grudnia 1997.
Po dacie stanu prawnego tego tekstu jednolitego (07 lutego 2025) ustawa była nowelizowana 6 razy. Nie każda nowelizacja dotyczy tego artykułu, ale nie możemy tego przesądzić automatycznie, więc mówimy o tym wprost.
Orzeczenia powołujące ten przepis
W bazie HWW mamy 854 orzeczeń, które powołują art. 45. Poniżej 15 najnowszych.
-
Pracownik domagał się uznania wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne, twierdząc, że wskazana przez pracodawcę przyczyna jest pozorna. Sąd uznał roszczenia za zasadne, stwierdzając, że podanie nieprawdziwej przyczyny równoznaczne jest z brakiem podstaw do rozwiązania stosunku pracy. W konsekwencji, stosownie do art. 45 Kodeksu pracy, orzeczono zasądzenie odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy, ponieważ wypowiedzenie okazało się nieuzasadnione.
- V P 49/23 Sąd Rejonowy w Rybniku 18 października 2023
Powód żądał uznania wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne, powołując się na nieuzasadnioną przyczynę w postaci spóźnień. Sąd oddalił powództwo, stwierdzając, że pracodawca dopełnił wymogów formalnych, a notoryczne, choć krótkie opóźnienia stanowiły realną przyczynę rozwiązania umowy. Art. 45 Kodeksu pracy został zastosowany jako podstawa do oceny, czy wypowiedzenie jest nieuzasadnione lub narusza przepisy, co w tym przypadku nie nastąpiło, co pozwoliło na oddalenie żądań pracownika.
-
Powód żądał uznania wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne ze względu na naruszenie przepisów przez pracodawcę, w tym błędny okres wypowiedzenia i brak wskazania przyczyny. Sąd przywrócił pracownika do pracy na poprzednich warunkach, stosując art. 45 Kodeksu pracy, który pozwala orzec o przywróceniu do pracy, gdy wypowiedzenie jest nieuzasadnione lub narusza przepisy. Sąd uznał, że nie zachodzą okoliczności uniemożliwiające przywrócenie lub czyniące je niecelowym, co skutkowało zasądzeniem wynagrodzenia za czas bezprawnego pozbawienia pracy.
- VII Pa 114/22 Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie 07 lipca 2023
Powód dochodził przywrócenia na poprzednie warunki pracy i płacy, wskazując na niezgodne z prawem wypowiedzenie tych warunków przez pracodawcę. Sąd Okręgowy uznał, że przywrócenie do pracy jest niecelowe ze względu na osobowość powoda, co stanowi podstawę do zastosowania art. 45 § 2 Kodeksu pracy. W konsekwencji sąd zasądził odszkodowanie za niezgodne z prawem wypowiedzenie warunków pracy lub płacy, zmieniając wyrok sądu pierwszej instancji.
- VI P 222/20 Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi-Południe w Warszawie 03 kwietnia 2023
Pracownik żądał uznania wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne, twierdząc, że przyczyna była zbyt ogólna. Sąd oddalił powództwo, uznając wypowiedzenie za uzasadnione, ponieważ pracownik naruszał obowiązki, m.in. nieprawidłowo odnosząc się do uczniów i nie wystawiając ocen. Przepis art. 45 Kodeksu pracy został zastosowany jako materialnoprawna podstawa do oceny, czy wypowiedzenie narusza przepisy, co w tym przypadku nie miało miejsca.
-
Powódka dochodziła odszkodowania za rozwiązanie umowy o pracę, twierdząc, że przyczyna likwidacji stanowiska pracy była pozorna i ukrywała skutek zemsty. Sąd oddalił powództwo, uznając, że faktyczna likwidacja stanowiska uzasadnia wypowiedzenie, a więc nie zachodzą przesłanki z art. 45 Kodeksu pracy wymagające przywrócenia do pracy lub wypłaty odszkodowania.
- IV P 7/23 Sąd Rejonowy w Toruniu 29 marca 2023
Powód żądał odszkodowania za nieważne wypowiedzenie umowy o pracę, twierdząc, że pracodawca nie wskazał kryteriów wyboru do zwolnienia spośród osób na podobnych stanowiskach. Sąd uznał, że sama likwidacja stanowiska nie wystarcza, jeżeli nie wyjaśniono, dlaczego to konkretny pracownik został zwolniony, a inni pozostali w zatrudnieniu. W tym kontekście art. 45 Kodeksu pracy służył ocenie zasadności wypowiedzenia, co wymagało od pracodawcy wskazania jasnych i konkretnych przyczyn, w tym kryteriów doboru pracowników do redukcji etatów.
-
Powód żądał uznania wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne, przywrócenia do pracy lub zasądzenia odszkodowania, powołując się na art. 45 Kodeksu pracy. Sąd oddalił powództwo, stwierdzając, że wypowiedzenie nie naruszało przepisów ani nie było nieuzasadnione, a zachowanie pracownika wykluczało uznanie go za niezdolnego do pracy w dniu doręczenia wypowiedzenia.
- VI P 468/20 Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi-Południe w Warszawie 25 stycznia 2023
Pracownik żądał odszkodowania za niezgodne z prawem wypowiedzenie umowy o pracę, twierdząc, że pracodawca naruszył przepisy o ochronie przed wypowiedzeniem. Sąd oddalił powództwo, uznając, że likwidacja stanowiska pracy wynikała z rzeczywistych przyczyn ekonomicznych, a oświadczenie o wypowiedzeniu zawierało konkretną i prawdziwą przyczynę. Zastosowanie art. 45 Kodeksu pracy pozwoliło na ocenę zasadności wypowiedzenia w świetle słusznego interesu pracodawcy, co w tej sytuacji skutkowało uznaniem wypowiedzenia za ważne.
- IV P 219/22 Sąd Rejonowy w Toruniu 19 stycznia 2023
Powód żądał odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę z powodu częstych nieobecności i niskiej wydajności. Sąd oddalił powództwo, uznając, że długotrwała choroba i brak perspektyw poprawy sytuacji uzasadniały wypowiedzenie. Zastosowano art. 45 Kodeksu pracy jako klauzulę generalną, pozwalającą na ocenę, że przyczyny wypowiedzenia były istotne i nie naruszały zasad współżycia społecznego.
-
Powódka żądała odszkodowania i odprawy z tytułu nieuzasadnionego wypowiedzenia umowy o pracę. Sąd uznał, że pracodawca nie udowodnił zasadności przyczyny rozwiązania umowy, co stanowiło naruszenie przepisów o wypowiadaniu umów. W konsekwencji, stosując art. 45 § 1 Kodeksu pracy, zasądził pracownikowi należne mu odszkodowanie oraz odprawę pieniężną.
-
Pracownik domagał się przywrócenia do pracy, twierdząc, że pracodawca rozwiązał umowę przed upływem ustawowego terminu na zajęcie stanowiska przez związek zawodowy. Sąd oddalił apelację pracodawcy, potwierdzając, że wypowiedzenie złożone przed upływem tego terminu jest nieważne. W tym kontekście sąd zastosował art. 45 Kodeksu pracy, orzekając przywrócenie pracownika do pracy na poprzednich warunkach, co stanowiło bezpośrednią konsekwencję naruszenia przepisów o wypowiadaniu umów o pracę.
- IV P 233/21 Sąd Rejonowy w Giżycku 29 grudnia 2022
- VII P 138/22 Sąd Rejonowy w Bydgoszczy 14 grudnia 2022
Sygnatura, sąd i data pochodzą z metadanych publikatora, a link prowadzi do źródła. Streszczenia przygotowaliśmy automatycznie na podstawie treści orzeczeń i celowo nie zawierają one danych osobowych, kwot ani dat; przed powołaniem orzeczenia w piśmie przeczytaj jego pełną treść u źródła. Powołanie przepisu w orzeczeniu nie znaczy, że orzeczenie rozstrzyga Twoją sprawę.
Strona ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Brzmienie przepisu pochodzi z ogłoszonego tekstu jednolitego, a jego aktualność podajemy z datą. Przed powołaniem przepisu w piśmie procesowym sprawdź, czy po tej dacie nie weszła w życie nowelizacja.