Art. 840 Kodeksu postępowania cywilnego
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.
Brzmienie przepisu
Art. 840.
§ 1. Dłużnik może w drodze powództwa żądać pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności w całości lub części albo ograniczenia, jeżeli:
1) przeczy zdarzeniom, na których oparto wydanie klauzuli wykonalności, a w szczególności gdy kwestionuje istnienie obowiązku stwierdzonego tytułem egzekucyjnym niebędącym orzeczeniem sądu albo gdy kwestionuje przejście obowiązku mimo istnienia formalnego dokumentu stwierdzającego to przejście;
2) po powstaniu tytułu egzekucyjnego nastąpiło zdarzenie, wskutek którego zobowiązanie wygasło albo nie może być egzekwowane; gdy tytułem jest orzeczenie sądowe, dłużnik może oprzeć powództwo także na zdarzeniach, które nastąpiły po zamknięciu rozprawy, na zarzucie spełnienia świadczenia, jeżeli zgłoszenie tego zarzutu w sprawie było z mocy ustawy niedopuszczalne, a także na zarzucie potrącenia;
3) małżonek, przeciwko któremu sąd nadał klauzulę wykonalności na podstawie art. 787, wykaże, że egzekwowane świadczenie wierzycielowi nie należy się, przy czym małżonkowi temu przysługują zarzuty nie tylko z własnego prawa, lecz także zarzuty, których jego małżonek wcześniej nie mógł podnieść.
§ 2. Jeżeli podstawą egzekucji jest tytuł pochodzący od organu administracyjnego, do stwierdzenia, że zobowiązanie wygasło lub nie może być egzekwowane, powołany jest organ, od którego tytuł pochodzi.
Źródło brzmienia: tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 468.
Brzmienie obowiązuje od 07 kwietnia 2026.
W bazie mamy 10 historycznych brzmień tego artykułu, najstarsze od 21 stycznia 2014.
Po dacie stanu prawnego tego tekstu jednolitego (24 marca 2026) ustawa była nowelizowana 3 razy. Nie każda nowelizacja dotyczy tego artykułu, ale nie możemy tego przesądzić automatycznie, więc mówimy o tym wprost.
Orzeczenia powołujące ten przepis
W bazie HWW mamy 1101 orzeczeń, które powołują art. 840. Poniżej 15 najnowszych.
-
Powód dochodził od ubezpieczyciela dopłaty odszkodowania za szkody w pojazdzie oraz zwrotu kosztów ekspertyz i korespondencji. Sąd częściowo uwzględnił powództwo, zasądzając należną kwotę odszkodowania, a w pozostałej części je oddalił. Strony procesu obciążono wzajemnie kosztami sądowymi i procesowymi proporcjonalnie do stopnia poniesionej przegranej.
-
Powódka domagała się odszkodowania za uszkodzenie budynków w wyniku przewrócenia się drzewa, twierdząc, że pozwana spółka nie dopełniła obowiązków konserwacyjnych. Sąd oddalił powództwo, uznawszy, że upadek drzewa był spowodowany wichurą, a nie zaniechaniem pozwanego, co wykluczało ustalenie adekwatnego związku przyczynowego. Sąd nie obciążył powódki kosztami procesu ze względu na konieczność zasięgnięcia opinii specjalistycznej w zakresie dendrologii.
- II C 29/22 Sąd Rejonowy Poznań-Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu 14 września 2023
Powód żądał pozbawienia wykonalności bankowego tytułu egzekucyjnego, powołując się na art. 840 Kodeksu postępowania cywilnego. Sąd oddalił powództwo, stwierdzając brak legitymacji procesowej biernej u pozwanego Funduszu, który nie był wierzycielem oznaczonym w tytule wykonawczym.
- VIII GC 232/23 Sąd Rejonowy w Bydgoszczy 01 września 2023
Powód żądał pozbawienia ugody mediacyjnej charakteru tytułu wykonawczego, powołując się na art. 5 k.c. Sąd oddalił powództwo, wskazując, że ten przepis nie stanowi samodzielnej podstawy roszczenia. Art. 840 k.p.c. zastosowano jako właściwą podstawę procesową, której przesłanki nie zostały spełnione, a powołanie się wyłącznie na art. 5 k.c. uniemożliwiało uwzględnienie żądań.
- I C 1302/22 Sąd Rejonowy dla Krakowa-Podgórza w Krakowie 14 lipca 2023
Powódka żądała pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności w części, powołując się na dokonanie wpłat po wydaniu nakazu zapłaty. Sąd uwzględnił powództwo w zakresie kwoty spełnionego świadczenia, stosując art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c., który pozwala dłużnikowi na podniesienie zarzutu spełnienia świadczenia, gdy wcześniejsze zgłoszenie było niedopuszczalne.
-
Powódka żądała pozbawienia wykonalności nakazu zapłaty z powodu przedawnienia roszczenia, powołując się na art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c. Sąd uwzględnił wniosek w zakresie odsetek, stwierdzając, że przedawnienie stanowi zdarzenie uniemożliwiające egzekucję, a badanie prawidłowości doręczeń w poprzednim postępowaniu nie miało znaczenia dla oceny tej przesłanki. W pozostałym zakresie powództwo oddalono, nie obciążając powódki kosztami procesu ze względów słuszności.
-
Powodowie domagali się pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego w postaci aktu notarialnego sprzedaży mieszkania, twierdząc, że dokonali pełnej zapłaty ceny nabycia. Sąd uwzględnił powództwo, uznając, że dokonanie zapłaty po powstaniu tytułu egzekucyjnego skutkuje wygaśnięciem zobowiązania, co stanowi podstawę do zastosowania art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c. Pozwany nie udowodnił zarzutu nieotrzymania zapłaty, wobec czego sąd uznał, że przymusowe egzekwowanie utraciło sens.
- I C 134/20 Sąd Rejonowy w Ciechanowie 11 maja 2023
Powód dochodził od pozwanej odszkodowania za szkody poniesione w związku z zamieszkiwaniem w jej nieruchomości. Sąd oddalił powództwo w całości, uznając roszczenie za przedawnione, i obciążył powoda zwrotem kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa prawnego.
-
Powód żądał pozbawienia tytułu wykonawczego mocy wykonalności, twierdząc, że zadośćuczynienie zostało już w całości spłacone. Sąd Apelacyjny uwzględnił apelację, uznając, że mimo dobrowolnej spłaty, tytuł ten nie został wyegzekwowany, co pozwala na zastosowanie art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c. w celu uniemożliwienia ponownego wykorzystania tytułu.
-
Powodowie domagali się pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności, powołując się na umorzenie postępowania egzekucyjnego. Sąd uznał, że roszczenie nie jest przedawnione, a postępowanie egzekucyjne trwało, mimo zmiany komornika. Apelacja powodów została oddalona, a oni zostali solidarnie zobowiązani do zwrotu kosztów zastępstwa procesowego pozwanemu.
- I C 168/22 Sąd Rejonowy w Gdyni 13 kwietnia 2023
Powódka domagała się pozbawienia wykonalności tytułu egzekucyjnego w zakresie odsetek, powołując się na przedawnienie oraz brak legitymacji wierzyciela. Sąd oddalił powództwo w zakresie merytorycznych zarzutów, wskazując, że kwestionowanie zasadności tytułu egzekucyjnego wykracza poza zakres kognicji w postępowaniu przeciwegzekucyjnym zgodnie z art. 840 § 1 i § 2 k.p.c. Jednocześnie częściowo uwzględnił żądanie, stwierdzając przedawnienie odsetek za okres trzech lat poprzedzających ostatnie wszczęcie egzekucji, co skutkowało pozbawieniem wykonalności tytułu w tym zakresie na podstawie art. 840 § 2 k.p.c.
Sygnatura, sąd i data pochodzą z metadanych publikatora, a link prowadzi do źródła. Streszczenia przygotowaliśmy automatycznie na podstawie treści orzeczeń i celowo nie zawierają one danych osobowych, kwot ani dat; przed powołaniem orzeczenia w piśmie przeczytaj jego pełną treść u źródła. Powołanie przepisu w orzeczeniu nie znaczy, że orzeczenie rozstrzyga Twoją sprawę.
Strona ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Brzmienie przepisu pochodzi z ogłoszonego tekstu jednolitego, a jego aktualność podajemy z datą. Przed powołaniem przepisu w piśmie procesowym sprawdź, czy po tej dacie nie weszła w życie nowelizacja.