W dniu 4 czerwca 2024 r. na stronie Rządowego Centrum Legislacji udostępniono projekt nowelizacji ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz niektórych innych ustaw (numer projektu: UD 41; dalej jako „Projekt Nowelizacji”). Projekt ten zakłada liczne zmiany w zakresie zasad rozliczania prosumentów i zasad udzielania pomocy publicznej w sektorze energetycznym.
Zmiany w rozliczaniu prosumentów: Główne założenia
Na podstawie aktualnie obowiązujących przepisów, tj. art. 4b ust. 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1436 z późn. zm.; dalej jako „Ustawa o OZE”) wartość energii elektrycznej wprowadzanej do sieci przez prosumentów odnawialnych źródeł energii (OZE) oraz prosumentów zbiorowych OZE obliczana jest na podstawie rynkowej miesięcznej ceny energii elektrycznej (RCEm). Od dnia 1 lipca 2024 r. wyliczenia te będą bazować na rynkowej cenie energii elektrycznej (RCE).
Aby zwiększyć opłacalność rozliczeń prosumentów w systemie net-billing, proponuje się modyfikację przepisów ustawy o odnawialnych źródłach energii. Zmiana ta umożliwi prosumentom, którzy byli rozliczani według RCEm przed 1 lipca 2024 r., kontynuowanie tego systemu rozliczeń. Prosumenci będą jednak mogli, składając odpowiednie oświadczenie sprzedawcy energii, przejść na nowy system rozliczeń oparty na rynkowej cenie energii elektrycznej (RCE).
Na podstawie art. 4b ust. 2a Projektu Nowelizacji w razie złożenia oświadczenia, o którym mowa powyżej, zmiana sposobu wyznaczania wartości energii elektrycznej zacznie obowiązywać od pierwszego okresu rozliczeniowego następującego po okresie rozliczeniowym, w którym złożono oświadczenie. Należy jednak podkreślić, że zgodnie z art. 4b ust. 2b Projektu Nowelizacji po złożeniu oświadczenia o zmianie sposobu wyznaczania wartości energii elektrycznej, ponowne złożenie takiego oświadczenia nie będzie możliwe.
Jednym z głównych elementów mających na celu zachęcenie prosumentów do zmiany systemu rozliczeń będzie możliwość zwiększenia wartości zwrotu niewykorzystanych środków za energię elektryczną wprowadzoną do sieci. W nowym systemie, zgodnie z art. 4 ust. 11a Projektu Nowelizacji, zwrot ten może wynieść do 30% wartości energii w okresie kolejnych 12 miesięcy (tzw. nadpłata). Jeśli prosument zdecyduje się pozostać przy dotychczasowym systemie rozliczeń, wysokość zwrotu nadpłaty nie ulegnie podwyższeniu i nadal będzie wynosić maksymalnie 20%.
Kluczowe zmiany w projekcie nowelizacji
Proponowane zmiany wskazane w art. 4c ust. 4 Projektu Nowelizacji przewidują również wprowadzenie mechanizmu zwiększającego wartość depozytu prosumenckiego dotyczącego danego miesiąca kalendarzowego o współczynnik korekcyjny 1,23. Wartość ta będzie przyporządkowana do konta prosumenckiego w kolejnym miesiącu kalendarzowym, co poprawi opłacalność rozliczeń w systemie net-billing poprzez zmniejszenie różnicy między rynkową ceną energii dla prosumenta a stawką oferowaną przez operatora w ramach jego taryfy.
Nowelizacja zakłada również wprowadzenie zmian do art. 4c ust. 9 Ustawy o OZE w celu rozwiązania problemu rozliczenia nadwyżek energii wynikających z systemu net-metering. Nadwyżki w produkcji energii elektrycznej były zgodnie z systemem net-meteringu wykorzystywane w ten sposób, że energia elektryczka, która nie została na bieżąco zużyta, była oddawana do tzw. magazynu sieci dystrybucyjnej, z którego w ciągu roku można było odebrać energię elektryczną płacąc 80% lub 70% wartości energii elektrycznej zależności od mocy posiadanej instalacji fotowoltaicznej.
Z początkiem kwietnia 2022 r. wprowadzony został system net-billing, na którego podstawie nadwyżki wytworzonej energii elektrycznej prosumenci mogli sprzedać operatorowi sieci po ściśle określonej cenie, a za energię, którą pobierali od dostawcy płacili bez żadnych obniżek, czyli razem z opłatami dystrybucyjnymi.
Zmiany w rozliczaniu prosumentów
W ramach planowanej nowelizacji, po dokonaniu zmiany systemu rozliczania wprowadzonej energii elektrycznej do sieci, wartość niewykorzystanej energii elektrycznej zostanie doliczona do konta prosumenta na podstawie średniej miesięcznej ceny rynkowej obowiązującej w miesiącu poprzedzającym zmianę systemu rozliczeń.
Ponadto, w ramach nowelizacji ma zostać przeprowadzona modyfikacja zasad korekty rynkowej ceny energii elektrycznej. Skorygowana wartość tych cen jest obliczana, jeśli nastąpi zmiana danych wykorzystywanych do ustalenia cen, np. w wyniku przekazania przez operatora systemu dystrybucyjnego elektroenergetycznego korekty. Aktualnie korekta ceny musi zostać obliczona, jeśli różnica między nią, a poprzednio obliczoną ceną wyniosła więcej niż 0,1%.
Wprowadzenie zmiany progu korekcji danych pomiarowych z 0,1% do 2% umożliwi zmniejszenie liczby koniecznych korekt rozliczeń, co z kolei obniży koszty związane z rozliczaniem prosumentów działających w systemie net-billing.
Podsumowanie
Zmiany w rozliczaniu prosumentów, wynikające z nowelizacji ustawy o odnawialnych źródłach energii, mają na celu poprawę opłacalności i przejrzystości tego systemu. Nowe przepisy oferują więcej korzyści dla prosumentów, a jednocześnie stawiają przed nimi nowe wyzwania związane z koniecznością podejmowania decyzji dotyczących wyboru systemu rozliczeń. Nowelizacja jest krokiem naprzód w kierunku zwiększenia udziału odnawialnych źródeł energii w Polsce.
Najczęściej zadawane pytania
Czy jako prosument będę mógł sam wybrać, na jaki system rozliczeń przejść po 1 lipca 2024 roku?
Tak, prosument, który był rozliczany według dotychczasowych zasad, może złożyć oświadczenie o przejściu na nowy system oparty na rynkowej cenie energii. Decyzja ta musi być wyrażona w formie oświadczenia złożonego sprzedawcy energii, co pozwoli na kontynuację rozliczeń w dotychczasowym trybie lub zmianę na nowy model.
Ile wynosi maksymalny zwrot za niewykorzystaną energię w nowym systemie rozliczeń?
W nowym systemie zwrot za energię wprowadzoną do sieci może wynieść do 30% jej wartości w okresie kolejnych 12 miesięcy. Jeśli jednak prosument zdecyduje się pozostać przy starym systemie rozliczeń, wysokość tego zwrotu pozostanie na poziomie maksymalnie 20%.
Czy po złożeniu oświadczenia o zmianie systemu rozliczeń mogę jeszcze raz zmienić swoją decyzję?
Nie, po złożeniu oświadczenia o zmianie sposobu wyznaczania wartości energii ponowne złożenie takiego oświadczenia nie będzie możliwe. Zmiana zacznie obowiązywać od pierwszego okresu rozliczeniowego następującego po okresie, w którym oświadczenie zostało złożone.
Jak nowelizacja wpłynie na wartość depozytu prosumenckiego w moim rozliczeniu?
Wartość depozytu prosumenckiego dotyczącego danego miesiąca zostanie zwiększona o współczynnik korekcyjny 1,23. Ta zmiana ma na celu poprawę opłacalności rozliczeń w systemie net-billing poprzez zmniejszenie różnicy między rynkową ceną energii a stawką oferowaną przez operatora.
Czy zmieni się sposób rozliczania nadwyżek energii w systemie net-metering?
Tak, nowelizacja wprowadza zmiany mające na celu rozwiązanie problemu rozliczenia nadwyżek energii w systemie net-metering. Przepisy mają na celu uregulowanie kwestii dotyczących energii oddawanej do sieci i odbieranej z magazynu sieci dystrybucyjnej w ciągu roku.
Jak zmiana progu korekty ceny energii wpłynie na częstotliwość moich rozliczeń?
Wprowadzenie zmiany progu korekcji danych pomiarowych z 0,1% do 2% ma na celu zmniejszenie liczby koniecznych korekt rozliczeń. Dzięki temu obniżą się koszty związane z rozliczaniem prosumentów działających w systemie net-billing, a same rozliczenia staną się mniej skomplikowane.
Masz sprawę z prawa energetycznego lub OZE?
Od tego pytania zaczyna się większość rozmów z prawnikiem. Konsultacja jest płatna, 600 zł netto. Płacisz za realną poradę: powiemy, czy masz problem prawny, co da się z nim zrobić i ile to mniej więcej kosztuje. Na nic dalej Cię to nie wiąże, a przepisy zostaw nam, od tego jesteśmy.
- 1 Rozmowa
Mówisz, co się dzieje, własnymi słowami.
- 2 Co dalej
Powiemy, jakie masz wyjścia i ile to kosztuje.
- 3 Działamy
Dajesz zielone światło i sprawa jest nasza.
Doświadczenie w bieżącej obsłudze prawnej osób fizycznych oraz przedsiębiorców zdobywała w wielu kancelariach prawnych w Warszawie specjalizujących się w prawie korporacyjnym oraz prawie rodzinnym. W kancelarii zajmuje się obsługą przedsiębiorców oraz klientów indywidualnych z zakresu prawa zobowiązań oraz prawa gospodarczego. W ramach realizowanej praktyki zawodowej między innymi analizuje, opiniuje i tworzy umowy cywilnoprawne, sporządza opinie prawne z zakresu prawa cywilnego oraz gospodarczego oraz opracowuje…
Zobacz profil →Nie przegap kolejnej analizy
Co miesiąc najważniejsze nowelizacje i ich praktyczne skutki dla biznesu, zebrane i zinterpretowane przez prawników HWW.
